Background Image
Previous Page  38 / 52 Next Page
Basic version Information
Show Menu
Previous Page 38 / 52 Next Page
Page Background

37

ΒΕΛΤΙΩΣΗ

ΚΑΙ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ –

Φεβρουάριος

2015 –

Τόμος

1 –

Τεύχος

1

οποίος/-α κατανοεί τη διαδικασία της αλλαγής (Barber & Fullan, 2010· Fullan, 2002) και αυξάνει τις πιθανότητες

επιτυχίας.

2.2.3. Οικονομικοί Πόροι

Επειδή η κατανεμημένη ηγεσία δυνατό να οδηγήσει σε εισαγωγή καινοτομιών, επισημαίνεται η πιθανότητα

έλλειψης οικονομικών πόρων ως ανασταλτικός παράγοντας για την υλοποίησή τους. Σε συγκεντρωτικά

συστήματα η εξασφάλιση οικονομικών πόρων δυνατό να έχει μια αυστηρώς προκαθορισμένη γραφειοκρατική

διαδικασία. Από την άλλη, η εξασφάλιση πόρων με πρωτοβουλίες των ίδιων των οργανισμών από το εξωτερικό

περιβάλλον απαιτεί την έγκριση και τον έλεγχο της αρμόδιας κεντρικής αρχής. Οι εν λόγω διαδικασίες είναι

χρονοβόρες και ως επί το πλείστον αποτρεπτικές. Άρα, η εξασφάλιση πόρων καθίσταται δύσκολη, γεγονός

το οποίο πιθανό να απογοητεύει ή/και να αποτρέπει τους συμβαλλομένους από την ανάληψη πρωτοβουλιών

για εισαγωγή καινοτομιών.

2.3. Από τη Θεωρία στην Πράξη

Το πέρασμα από τη θεωρία στην πράξη μας οδηγεί στα «Σχολεία υψηλής ηγετικής ικανότητας» (High leadership

capacity schools) (Lambert, 2003: 6), τα οποία είναι κοινότητες μάθησης. Είναι σχολεία τα οποία διαθέτουν την

ηγεσία, τη μάθηση και την επιτυχία για όλους. Τα σχολεία αυτά εμπερικλείουν όλους σε μοτίβα συνεργασίας

και συλλογικότητας και μπορούν να πετύχουν ψηλότερα επίπεδα ηγετικών δεξιοτήτων (skillfulness). Συνεπώς,

κρατούν μεγάλη υπόσχεση, όχι κατ’ ανάγκη εγγύηση, για σταθερότητα (sustainability), καθώς συνδυάζουν

ψηλό βαθμό συμμετοχής των μελών τους, τα οποία μέλη διαθέτουν δεξιότητες (ηγεσίας). Έτσι, τα σχολεία

αυτά μπορούν να αναπτυχθούν όσο καλύτερα γίνεται (Lambert, 2005).

Στα «Σχολεία υψηλής ηγετικής ικανότητας», ο/η διευθυντής/διευθύντρια είναι πιθανώς ένας από τους

πολλούς ηγέτες. Όλοι οι συμβαλλόμενοι μαζί συνεργάζονται, ακούνε και δεσμεύονται στην υπηρεσία του

οργανισμού. Κάθε συμμετέχοντας/-ουσα μοιράζεται το όραμα και αντιλαμβάνεται πώς ο/η ίδιος/-α συμβάλλει

στο ‘ταξίδι’. Ένα ‘ταξίδι’ πορείας προς την ανάπτυξη, βελτίωση του οργανισμού, την πορεία προς την

«αριστεία». Δηλαδή, τη συνεχή ανοδική πορεία του κύκλου της ποιότητας, έτσι όπως την εννοεί ο Demming

στη Διοίκηση Ολικής Ποιόητας (Κεφής, 2005· Ζαβλανός 2003). Πιο συγκεκριμένα, στα «Σχολεία υψηλής

ηγετικής ικανότητας» όλοι οι συμβαλλόμενοι (διευθυντής/-ντρια, εκπαιδευτικοί, γονείς, μαθητές/-τριες)

δύναται να λειτουργήσουν ως ικανοί ηγέτες. Οργανωμένοι σε ομάδες ενώνουν τις δυνάμεις, τις γνώσεις, τα

ταλέντα τους. Διαλέγονται μεταξύ τους, αλληλοϋποστηρίζονται και αλληλοσυμπληρώνονται για να φέρουν

το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα ως προϊόν συλλογικής δύναμης. Μ’ άλλα λόγια, «όταν η σκέψη διατυπωθεί

με λόγια, η αναδυόμενη γνώση γίνεται πλέον διαθέσιμη και στους άλλους που μπορούν να τη συζητήσουν, να

την αμφισβητήσουν, να την επεξεργαστούν» (MacBeath et al, 2005: 156-157). Τότε, μια δυναμική διαδικασία

κατασκευής νοημοσύνης αρχίζει για να έχουμε «έξυπνα σχολεία» (smart schools).

Επιπρόσθετα, οι συμβαλλόμενοι μοιράζονται το ίδιο όραμα και εγκύπτουν σε ένα συνεκτικό πρόγραμμα για

το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Από τη στιγμή που το όραμα μοιράζεται και όλοι γίνονται κοινωνοί του,

εξασφαλίζεται η συνοχή. Όλοι μεριμνούν για το κοινό καλό και εξασφαλίζεται δέσμευση για την υλοποίηση

των στοχεύσεων. Τότε, η ποιότητα διασφαλίζεται σε όλα τα στάδια και στην ολότητα της σχολικής δουλειάς,

καθώς όλοι την επωφελούνται (μαθητές/-τριες, εκπαιδευτικοί, γονείς, κτλ). Οι συμβαλλόμενοι ερευνούν/

μελετούν το συγκείμενό τους και, με βάση τα δεδομένα και τα αποτελέσματα των ερευνών τους, προβαίνουν

στις ανάλογες αποφάσεις. Στη συνέχεια, διαμορφώνουν ανάλογα τις πρακτικές τους με απώτερο σκοπό τη

μεγιστοποίηση των αποτελεσμάτων του σχολείου (Harris & Lambert, 2003· Kilpatrick et al, 2003· Lambert, 2005·

2003· 1998). Με άλλα λόγια, η «ανάπτυξη ικανότητας ηγεσίας» (building leadership capacity) (Lambert, 1998: 8)

οδηγεί στην εποικοδομητική αλλαγή. Η ανάπτυξη ικανότητας ηγεσίας επέρχεται με συλλογική συμμετοχή

και σύμπνοια για την επίτευξη κοινού σκοπού. Όλοι/Όλες στο σχολείο έχουν το δικαίωμα να ηγηθούν κι όλοι

μπορούν να μάθουν να το κάνουν. Με δημοκρατικότητα και αναδιανομή δύναμης και εξουσίας, δύναται να

αξιοποιείται η προσωπική δύναμη του κάθε συμβαλλόμενου και η ανεπίσημη εξουσία (Lambert, 1998).

Τέλος, αναφέρεται πως, η ιεραρχία είναι αναγκαίο και αναπόφευκτο χαρακτηριστικό κάθε οργανισμού,

παρόλη την προσπάθεια ενσωμάτωσης διαδικασιών ευρείας συμμετοχής στην ηγεσία, η οποία είθισται να

προωθείται στα σχολεία. Έρευνες αναγνωρίζουν ότι κάποια μορφή κατανομής της ηγεσίας ήταν ανέκαθεν

απαραίτητο συστατικό στοιχείο των εκπαιδευτικών οργανισμών (Leithwood και Mascall, 2008). Στις μέρες