ΑΓΩΓΗ ΥΓΕΙΑΣ

Οικοσελίδα



Σκοπός των προγραμμάτων Αγωγής Υγείας είναι η προάσπιση, η βελτίωση, και η προαγωγή της σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας των μαθητών/τριών, αφενός μεν με την ενδυνάμωση της προσωπικότητάς τους, αφετέρου δε με την αναβάθμιση του κοινωνικού και φυσικού περιβάλλοντός τους. Η Αγωγή Υγείας αποτελεί την ενδεδειγμένη προληπτική προσέγγιση στο χώρο της εκπαίδευσης στην αντιμετώπιση προβλημάτων που αφορούν στις διαπροσωπικές σχέσεις, στην αντικοινωνική συμπεριφορά, στην παραβατικότητα, στο κάπνισμα, στο αλκοόλ, στα ναρκωτικά, στα σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα, στην παχυσαρκία, στην οδική ασφάλεια καθώς και στο ρατσισμό.

Στα πλαίσια της εφαρμογής των νέων αναλυτικών προγραμμάτων, η Αγωγή Υγείας εντάχθηκε ως ξεχωριστό γνωστικό αντικείμενο στο ωρολόγιο Πρόγραμμα των σχολείων Δημοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης. Στο μάθημα της Αγωγής Υγείας οι μαθητές δεν έχουν απλά την ευκαιρία να ενημερωθούν για τις σωματικές συνέπειες ορισμένων συμπεριφορών, αλλά κυρίως να κρίνουν τους παράγοντες που επηρεάζουν τη συμπεριφορά τους, να εξασκηθούν σε δεξιότητες επικοινωνίας, συνεργασίας, διαχείρισης των συγκρούσεων και αντιμετώπισης της πίεσης των φίλων, να αντιμετωπίζουν τα κοινωνικά στερεότυπα, να διαχειρίζονται θέματα όπως ασφάλεια, αγωγή του καταναλωτή, δικαιώματα και υποχρεώσεις, χρήση και κατάχρηση ουσιών εξάρτησης, σεξουαλική αγωγή κ.α.

Το ΥΠΠ στηρίζει τις σχολικές μονάδες στην ανάπτυξη και εφαρμογή σχεδίου δράσης αγωγής υγείας και πρόληψης της παραβατικότητας. Το σχέδιο δράσης θα πρέπει να είναι αποδεκτό από τους μαθητές και το προσωπικό του σχολείου, να ανταποκρίνεται στις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες του κάθε σχολείου, ενώ παράλληλα να αξιοποιεί ευκαιρίες συνεργασίας με τους γονείς, την κοινότητα και άλλους φορείς. Στα πλαίσια εφαρμογής αυτής της στρατηγικής του ΥΠΠ, έχει ζητηθεί με ΕΓΚΥΚΛΙΟ (αρ.2922 για τη Δημοτική,αρ.5486 για τη Μέση Γενική και αρ.1297 για τη Μέση Τεχνική Επαγγελματική Εκπαίδευση) όπως όλες οι σχολικές μονάδες αναπτύξουν και εφαρμόσουν σχέδιο δράσης αγωγής υγείας και πρόληψης της παραβατικότητας. Στη σχετική εγκύκλιο υπάρχουν παραδείγματα καλής πρακτικής.

Στο Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού λειτουργεί το Γραφείο Προγραμμάτων Αγωγής Υγείας για στήριξη των σχολείων σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Το Γραφείο Προγραμμάτων Αγωγής Υγείας προβαίνει στις ακόλουθες ενέργειες:
  • Επιμορφώσεις Εκπαιδευτικού Προσωπικού. Οι σχετικές επιμορφώσεις ανακοινώνονται με εγκυκλίους στην ιστοσελίδα του ΥΠΠ.
  • Στήριξη στην εφαρμογή του Προγράμματος Σπουδών Αγωγής Υγείας μέσω προγραμματισμένων επισκέψεων στις σχολικές μονάδες (κατόπιν υποβολής ηλεκτρονικού αιτήματος των σχολείων).
  • Επιχορηγήσεις Δράσεων των σχολικών μονάδων. Οι δράσεις που επιχορηγούνται στοχεύουν στην ενίσχυση των παραγόντων που εξυπηρετούν τους στόχους της αγωγής υγείας, όπως αυτοί έχουν αναδειχθεί για το κυπριακό συγκείμενο, αλλά και διεθνώς: Καλλιέργεια προσωπικών και κοινωνικών δεξιοτήτων, αποτελεσματική διαχείριση συναισθημάτων και ανάπτυξη επικοινωνιακών δεξιοτήτων, προαγωγή της αυτοεκτίμησης, βελτίωση του ψυχοκοινωνικού κλίματος του σχολείου, στήριξη της οικογενειακής επάρκειας. Το αίτημα για επιχορήγηση γίνεται στη Συντονιστική Επιτροπή Αγωγής Υγείας και Πολιτότητας (ΣΕΑΥΠ). Τα έντυπα και σχετικές πληροφορίες δίνονται στις ΕΓΚΥΚΛΙΟΥΣ αρ.2878 για τη Δημοτική Εκπαίδευση και αρ. 5398 για τη Μέση Γενική και 1237 για τη Μέση Τεχνική Επαγγελματική Εκπαίδευση.
  • Υποστήριξη των σχολείων στην ολιστική αντιμετώπιση σοβαρών περιστατικών παραβατικότητας. Το σχετικό αίτημα γίνεται στην Ομάδα Άμεσης Παρέμβασης. Τα έντυπα και σχετικές πληροφορίες δίνονται στην ΕΓΚΥΚΛΙΟ αρ.2923 για τη Δημοτική Εκπαίδευση, αρ.5487 για τη Μέση Γενική Εκπαίδευση και αρ.1298 για τη Μέση Τεχνική Επαγγελματική Εκπαίδευση. Παράλληλα λειτουργεί το Παρατηρητήριο για τη Βία στο Σχολείο, το οποίο συλλέγει, καταγράφει, κωδικοποιεί και αναλύει στοιχεία που αφορούν στην έκταση και τις μορφές βίας στο σχολείο.
  • Εφαρμογή Προγραμμάτων Aγωγής Yγείας
    • Ευρωπαϊκό Δίκτυο Σχολείων Προαγωγής Υγείας: Το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Σχολείων Προαγωγής Υγείας (Ε.Δ.Σ.Π.Υ.), στοχεύει στην ανάπτυξη υγιεινού τρόπου ζωής για όλα τα μέλη της σχολικής μονάδας. Το πρόγραμμα εφαρμόζεται στα σχολεία με τη συνεργασία του Υπουργείου Υγείας.
    • Ευ Ζην:Το πρόγραμμα είναι καρπός διακρατικής συμφωνίας της Ελλάδας με την Κύπρο. Στα πλαίσια αυτού του προγράμματος, κάθε κυπριακό σχολείο που συμμετέχει συνεργάζεται για δύο χρόνια με ένα ελλαδικό και διερευνούν ένα θέμα σχετικό με την υγεία (κάπνισμα, αλκοόλ, ναρκωτικά, διατροφή κλπ.)
    • Ζώνες Εκπαιδευτικής Προτεραιότητας: Πρόκειται για Πρόγραμμα επιλεκτικής ή επικεντρωμένης πρόληψης το οποίο συνίσταται στην ενίσχυση δικτύων σχολείων. Στις Ζ.Ε.Π. αναπτύσσονται πολλές καινοτόμες δράσεις προληπτικού χαρακτήρα, όπως λειτουργία αίθουσας δημιουργικής απασχόλησης και ψυχαγωγίας, λειτουργία μαθητικών λεσχών (χορού, θεάτρου, δημοσιογραφίας, μουσικής, ζωγραφικής, ραδιοερασιτεχνισμού, ποδοσφαίρου) και πρόγραμμα εκπαιδευτικών, πολιτιστικών και δραστηριοτήτων αγωγής υγείας.
    • Λαϊκές Ιστορίες και Παραμύθια ενάντια στην εξάρτηση: Πρόκειται για πρόγραμμα προφορικού λόγου και αφήγησης λαϊκών παραμυθιών υπό μορφή εργαστηρίων προς μαθητές. Στόχος του προγράμματος είναι η καταπολέμηση της εξάρτησης μέσω του πολιτισμού, της τέχνης και της αφήγησης.
    • Κυκλοφοριακή Αγωγή: Το πρόγραμμα «Κυκλοφοριακή Αγωγή» προωθεί την ευαισθητοποίηση εκπαιδευτικών και μαθητών σε θέματα οδικής ασφάλειας. Οι δράσεις του προγράμματος περιλαμβάνουν επιμόρφωση των εκπαιδευτικών και εξάσκηση των παιδιών με τη χρήση σχολικών βοηθημάτων, εποπτικού υλικού και πρακτική εφαρμογή του κώδικα οδικής κυκλοφορίας. Επιδιώκεται η ανάπτυξη στάσεων και δεξιοτήτων και η καλλιέργεια οδικής συνείδησης και επιθυμητής συμπεριφοράς.
    • Μέντωρ: Οι Μονάδες Εκπαίδευσης Ζωής «Μέντωρ» είναι κινητές αίθουσες διδασκαλίας όπου προσφέρονται προγράμματα εκπαίδευσης από την Α΄ Δημοτικού μέχρι την Β΄ Γυμνασίου με στόχο την πρόληψη της χρήσης εξαρτησιογόνων ουσιών.
    • Σεμινάρια Αντιναρκωτικής Αγωγής: Είναι ετήσια τριήμερα σεμινάρια με επιλεγμένους μαθητές της Β’ Γυμνασίου με στόχο να αποτελέσουν πυρήνες αντίστασης μέσα στα σχολεία τους ενάντια στις εξαρτησιογόνους ουσίες.
    • Πρόγραμμα Διαφυλικής-Σεξουαλικής Αγωγής: Καρπός συνεργασίας του ΥΠΠ και του Παγκύπριου Ιατρικού Συλλόγου. Αναφέρεται σε θέματα σεξουαλικότητας του ατόμου και στοχεύει στην καλλιέργεια σωστών διαπροσωπικών σχέσεων, σεβασμού και αλληλοεκτίμησης μεταξύ των δύο φύλων.
    • Σχολείο Χωρίς Καπνό: Με σχετική ΕΓΚΥΚΛΙΟ αρ. 2110 για τη Δημοτική Εκπαίδευση και αρ. 4316 για τη Μέση Γενική και Μέση Τεχνική Επαγγελματική Εκπαίδευση καλούνται τα σχολεία όλων των βαθμίδων να εφαρμόσουν αντικαπνιστικές δράσεις για τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς ή/και τους γονείς και κηδεμόνες των μαθητών. Στην εγκύκλιο επισυνάπτονται κατευθυντήριες γραμμές για την ανάπτυξη αντικαπνιστικής πολιτικής στο σχολείο και ενδεικτικές δραστηριότητες που μπορούν να εφαρμοστούν σε επίπεδο σχολείου και τάξης. Παρέχονται ακόμη πληροφορίες για τις αρνητικές επιπτώσεις του καπνίσματος στην υγεία και στατιστικά δεδομένα για τους νεαρούς καπνιστές στην Κύπρο. Τέλος, δίνονται στοιχεία για ιδιωτικούς και δημόσιους φορείς που μπορούν να στηρίξουν αντικαπνιστικές δράσεις στα σχολεία.
  • Πρόσβαση σε έντυπο και ηλεκτρονικό υλικό:Στο ΥΠΠ λειτουργεί δανειστική βιβλιοθήκη με βιβλία αγωγής υγείας για εκπαιδευτικούς (αίθουσα 122Α). Το Γραφείο Προγραμμάτων Αγωγής Υγείας προμηθεύει τις σχολικές μονάδες με βιβλία αγωγής υγείας.
  • Διάδοση Καλών Πρακτικών Αγωγής Υγείας:Το Γραφείο Προγραμμάτων Aγωγής Yγείας διοργανώνει συναντήσεις και συνέδρια μεταξύ των σχολείων με στόχο την ανταλλαγή υλικού. Επίσης διοργανώνει διαγωνισμούς για προληπτικές ενέργειες που αναπτύσσουν οι σχολικές μονάδες που αφορούν στο κάπνισμα, στην ασφάλεια και στην παραβατικότητα. Παραδείγματα καλών πρακτικών εμφανίζονται στην ιστοσελίδα και σε σχετικές εγκυκλίους.

Υπηρεσία Διαδικτύου - Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού